Aşağıda yer alan notlar, Karl Marks’ın ve Friedrich Engels’in kaleme aldığı ”Komünist Manifesto” ve yine Karl Marks’ın “Kapital I.” adlı kitabından, içine tarafımdan yorumlar katılarak derlenmiştir.Birebir alıntılar olmayabilir.  

“Tek sözcükle, bizi, mülkiyetinizi ortadan kaldırmaya niyetlenmekle suçluyorsunuz. Elbette; bizim niyetimiz de zaten budur.” (Komünist Manifesto, s.37)Marx ve Engels’in yazmış olduğu manifesto 10 maddelik bir öneri paketi sunuyordu.Kamu fabrikalarının arttırılmasından tutun, toprakta özel mülkiyetin kaldırılmasına, haberleşme ve ulaşım araçlarının devlet elinde merkezileştirilmesinden, toprak mülkiyetinin kaldırılmasına (hatta Almanca baskıda ‘zor alım’ olarak geçiyor), ortak planlardan, miras haklarının lağvedilmesine, ağır vergilere kadar pekçok konuda düşünceleriyle Marks ve Engels bizi selamlamaktadır.(s.43)

“…kapitalistin kapitalist tarafından mülksüzleştirilmesi, birçok küçük sermayenin, birkaç büyük sermayeye dönüştürülmesidir. Bu süreci daha önceki süreçten ayıran şey, halen varolan sermayenin dağılımında yalnızca yeni bir değişikliği öngörmesi nedeniyle, faaliyet alanının, toplumsal servetin mutlak büyüklüğü ya da birikimin mutlak sınırları ile sınırlı olmamasıdir. Başka yerlerde birçok kapitalistin elinden çıkan sermayeler, burada, tek bir kapitalistin elinde büyük bir kitle halinde toplanır. İşte bu, birikim ve yoğunlaşmadan farklı olarak, gerçek anlamda sermayenin merkezileşmesidir…büyük sermaye, daha küçüğünü yener” (Kapital I.,s.597) “Emeğe olan talep, toplam sermayenin büyüklüğü nispetinde ve büyüklüğün artması ölçüsünde artan bir hızla düşer. Toplam sermayenin büyümesi ile birlikte değişen kısmı, yani onunla birleşen emek de büyür, ama bu daima küçülen bir oranda olur. Birikimin belli bir teknik temel üzerinde, üretimi basit bir şekilde genişletme görevini yerine getirdiği duraklama dönemleri kısalır. Belli sayıda ek işçiyi emebilmek, ya da hatta, eski sermayenin devamlı başkalaşımı nedeniyle, zaten işbaşında olanların çalışmaya devam etmelerini sağlamak için, toplam sermaye birikiminin yalnızca hızlı olması yetmez, bu hızın daima artan oranda olması gerekir. Öte yandan, bu artan birikim ve merkezileşme, sermayenin bileşiminde yeni bir değişmenin, yani sermayenin değişmeyen kısmına oranla değişen kısmında daha hızlı bir küçülmenin kaynağı olur. ” (s.600)Marks, Kapital’in 32. bölümünde, kapitalist sistemin son tahlilde nasıl yıkılacağını satırlarında şu şekilde müjdelemekteydi : “Emek-sürecinin, gitgide boyutları büyüyen kooperatif şekli, bilimin bilinçIi teknik uygulaması, toprağın yöntemli bir biçimde işlenmesi, emek araçlarının ancak ortaklaşa kullanılabilir emek araçlarına dönüştürülmesi, bütün emek araçlarının bileşik toplumsal emeğin üretim araçları olarak kullanılmasıyla sağlanan tasarruf, bütün insanların dünya pazarları ağına sokulması ve böylece kapitalist rejimin uluslararası bir nitelik kazanması, bu merkezileşme ya da birçok kapitalistin birkaç kapitalist tarafından mülksüzleştirilmesi ile elele gider. Bu dönüşüm sürecinin bütün avantajlarını sömüren ve tekellerine alan büyük sermaye sahiplerinin sayılarındaki sürekli azalmayla birlikte, sefalet, baskı, kölelik, soysuzlaşma, sömürü de alabildiğine artar; ama gene bununla birlikte, sayıları sürekli artan, kapitalist üretim sürecinin kendi mekanizması ile eğitilen, birleştirilen ve örgütlenen işçi sınıfının başkaldırmaları da genişler, yaygınlaşır. Sermaye tekeli, kendisiyle birlikte ve kendi egemenliği altında fışkırıp boy atan üretim tarzının ayakbağı olur. Üretim araçlarının merkezileşmesi ve emeğin toplumsallaşması, en sonunda, bunların kapitalist kabuklarıyla bağdaşamadıkları bir noktaya ulaşır. Böylece kabuk parçalanır.Kapitalist özel mülkiyetin çanı çalmıştır. Mülksüzleştirenler mülksüzleştirilirler.”(s.727) Alıntılardan çıkardığım sonuç ; Marks’ın, hayalci-anarşist sosyalistlerden bir hayli ayrıldığı, katı-devletçi bir politika benimsediği ve modern ‘kapitalist’ (şayet mevcut düzen kapitalizm ise -ki kapitalist felsefeden biraz nasiplenmişseniz, mevcut düzenin kapitalizm olmadığını rahatlıkla görebilirsiniz-) dünya için yapmış olduğu öngörülerinin çok fazla gerçekleşmediğidir.

Tarih : 5 Mart 2008 Kategori : Kitap Etiketler: Marx Engels Komünist Manifesto Kapital